Kontroluj

KONTROLUJ

Potrzebujemy każdego z Was.
Konieczna jest wielka, obywatelska mobilizacja.

W nadchodzących wyborach najważniejsza jest nasza obecność w komisjach wyborczych, najmniejszych jednostkach wyborczych, tam gdzie głosujemy. To tam najskuteczniej można obserwować i kontrolować prace komisji i przebieg głosowania. Obserwację możesz prowadzić jako członek komisji wyborczej, mąż zaufania lub obserwator społeczny. Poniżej zamieszczamy podstawowe informacje o prawach i obowiązkach wynikających z każdej z tych funkcji a także jak zgłosić swoją gotowość do udziału w kontroli wyborów.

Możesz kontrolować wybory jeżeli:

  • masz czynne prawo wyborcze;
  • nie jesteś pozbawiona/y praw publicznych;
  • nie kandydujesz w wyborach;
  • nie jest komisarzem wyborczym;
  • nie jest pełnomocnikiem wyborczym komitetu;
  • nie jest pełnomocnikiem finansowym komitetu;
  • nie jest urzędnikiem wyborczym;
  • nie jesteś spokrewniony z żadnym z kandydatów

W tej chwili osoby chętne do pracy w komisji mogą zarejestrować się na stronach:

Wolontariuszy Wolnych Wyborów https://wolontariuszewolnychwyborow.pl/formularz-zgloszenia-www/ to inicjatywa obywatelska pod patronatem Prezydenta Lecha Wałęsy. Wspierają ją inne ugrupowania, w tym Koalicja Obywatelska. Proszą o zgłoszenia od osób, które w najbliższych wyborach samorządowych gotowe są być członkami komisji wyborczych odpowiadającymi za przeprowadzenie głosowania i ustalenie wyników wyborów na poziomie obwodowych lokali wyborczych.

Obywatelskiej Kontroli Wyborów Komitetu Obrony Demokracji https://okw.info.pl/index.php/zglos-sie-do-okw/. Na stronach OKW Tutaj zbierane są zgłoszenia od osób, które chcą pracować jako obserwatorzy społeczni oraz osób, które zaangażują się w zbieranie i przekazywanie do Obywatelskiej Kontroli Wyborów wyników głosowania.

Obserwatorium Wyborczego https://ow.org.pl/obserwatorium-wyborcze/. Obserwatorium Wyborcze ocenia zgodność prawa wyborczego i procesu wyborczego z podstawowymi zasadami demokracji, takimi jak np. tajność głosowania, bezstronność organów państwa (w tym mediów publicznych) czy prawo wyborców do zgłaszania protestów wyborczych.

W każdej obwodowej komisji wyborczej powołane zostaną dwie komisje wyborcze: jedna do przeprowadzenia głosowania i druga do ustalenia wyników głosowania. W Polsce pracować będzie około 28 000 obwodowych komisji wyborczych, w każdej z nich jedna komisja ma czuwać w dniu wyborów nad przestrzeganiem prawa wyborczego w miejscu i czasie głosowania. Druga podejmuje pracę po zakończeniu głosowania, ustala wyniki, podaje je do publicznej wiadomości oraz przesyła do właściwej komisji wyborczej. Obwodowa komisja wyborcza ds. przeprowadzenia głosowania zaczyna pracę w dniu głosowania najpóźniej o godz. 6.00, do czasu zakończenia głosowania, zapieczętowania urny wyborczej i protokolarnego przekazania dokumentów z głosowania przewodniczącemu obwodowej komisji wyborczej ds. ustalenia wyników głosowania. Obwodowa komisja wyborcza ds. ustalenia wyników głosowania zaczyna pracę po przekazaniu jej dokumentów z głosowania, do czasu ustalenia wyników głosowania, sporządzenia protokołu głosowania, podania do publicznej wiadomości wyników głosowania w obwodzie przez wywieszenie kopii protokołu w lokalu wyborczym, w miejscu łatwo dostępnym dla wyborców, przekazania protokołu terytorialnej komisji wyborczej, przekazania w depozyt urzędnikowi wyborczemu dokumentów z wyborów oraz po zatwierdzenia przez terytorialną komisję wyborczą protokołu głosowania w obwodzie. W siedzibie komisji wyborczej może przebywać jednocześnie nie więcej niż po jednym mężu zaufania z każdego komitetu wyborczego i po jednym obserwatorze społecznym. Jeżeli komitety wyborcze lub organizacje społeczne powołają więcej niż po jednym mężu zaufania lub obserwatorze społecznym, ci mogą zmieniać się w trakcie pracy.

Członek obwodowej komisji wyborczej: jak się zgłosić, prawa, obowiązki.

Członków komisji obwodowych powołują komisarze wyborczy spośród osób zgłoszonych przez komitety wyborcze utworzone przez te partie lub koalicje partyjne, z których list w ostatnich wyborach wybrano posłów do Sejmu lub radnych do sejmiku wojewódzkiego. Dla tak zgłoszonych członków komisji zarezerwowanych jest 6 miejsc w dziewięcioosobowych komisjach. Pozostałe komitety np. ruchy miejskie i inne komitety organizacji społecznych mogą delegować kandydatów do 3 miejsc w komisji. Poza warunkami wymienionymi wyżej, jako członek komisji wyborczej musisz:

  • być zameldowany na stałe na terenie województwa w którym się zgłaszasz do pracy.
  • zostać zgłoszony przez zarejestrowany komitet wyborczy (nie musisz być członkiem partii ani członkiem ruchu czy organizacji społecznej, która ma Cię zgłosić);

Członkowie komisji wyborczej otrzymują wynagrodzenie. Jeżeli zdecydujesz więc, że chcesz zostać członkiem komisji wyborczej, zgłaszasz gotowość do pełnomocnika komitetu wyborczego. Komitety muszą zgłosić kandydatów na członków komisji najpóźniej 30 dni przed wyborami. Wykaz wszystkich pełnomocników wyborczych komitetów, utworzonych w związku z wyborami samorządowymi oraz ich adresy znajdą się na stronie internetowej Państwowej Komisji Wyborczej

Mężowie zaufania: jak się zgłosić, prawa, obowiązki

Mężowie zaufania są przedstawicielami komitetów wyborczych w komisjach w czasie głosowania i ustalania wyników. Ich także zgłaszają ich pełnomocnicy komitetów wyborczych, które zarejestrowały kandydatów w okręgu. Jeżeli chcesz pracować jako mąż zaufania, musisz zgłosić się do komitetu wyborczego. Mężowie zaufania mają prawo:

  • być obecni podczas wszystkich czynności komisji, do której zostali wyznaczeni, w szczególności być obecni przy przekazywaniu protokołu przez obwodową komisję wyborczą, przekazywaniu danych z protokołu przez rejonową komisję wyborczą, sprawdzaniu pod względem arytmetycznej poprawności ustalenia wyników głosowania przez pełnomocników powołanych przez okręgowe komisje wyborcze, oraz przy sprawdzaniu prawidłowości ustalenia wyników głosowania i wprowadzania danych do sieci elektronicznego przesyłania danych;
  • być obecni w lokalu wyborczym w czasie przygotowania do głosowania, głosowania, ustalania wyników głosowania i sporządzania protokołu;
  • żądać otrzymania kopii protokołu przekazania przez przewodniczącego komisji wyborczej ds. przeprowadzenia głosowania przewodniczącemu komisji wyborczej ds. ustalenia wyników głosowania spisu wyborców, urny wyborczej wraz ze znajdującymi się w niej kartami do głosowania, egzemplarzy protokołu głosowania w obwodzie, niewykorzystanych kart do głosowania, otrzymanych w trakcie głosowania zaświadczeń o prawie do głosowania, aktów pełnomocnictwa do głosowania oraz pieczęci komisji;
  • – rejestrować, z wykorzystaniem własnych urządzeń, czynności komisji wyborczej od sprawdzenia czy urna wyborcza jest pusta, od zamknięcia i opieczętowania urny pieczęcią komisji, sprawdzenia czy na miejscu znajduje się spis wyborców i potrzebna liczba kart do głosowania oraz odpowiednia liczba łatwo dostępnych miejsc zapewniających tajność głosowania, do rozpoczęcia głosowania i od zamknięcia lokalu wyborczego do podpisania protokołu głosowania w obwodzie przez obwodową komisję wyborczą ds. ustalenia wyników głosowania w obwodzie (art. 42 § 5 KW); otrzymać kopię protokołu głosowania w obwodzie.
  • wnosić do protokołu uwagi, z wymienieniem konkretnych zarzutów;
  • być obecni przy przewożeniu i przekazywaniu protokołu do właściwej komisji wyborczej wyższego stopnia.
Mężowie zaufania nie mogą być pełnomocnikami do głosowania

Obserwatorzy społeczni: jak się zgłosić, prawa, obowiązki

Obserwatorów społecznych wyznaczają stowarzyszenia i fundacje zarejestrowane w Polsce i które w swoich celach statutowych mają troskę o demokrację, prawa obywatelskie i rozwój społeczeństwa obywatelskiego. Organizacja może zgłosić obserwatora społecznego nawet w dniu wyborów, wystawiając mu zaświadczenie podpisane przez osobę lub osoby upoważnione do podpisywania dokumentów i reprezentowania organizacji na zewnątrz. Jedna organizacja może zgłosić po jednym obserwatorze do każdej obwodowej komisji wyborczej w Polsce.

Obserwator zgłaszając się do pracy w konkretnej komisji, musi w dniu wyborów przedstawić zaświadczenie od organizacji i dowód tożsamości. Obserwatorzy społeczni mają takie same prawa jak mężowie zaufania, z wyjątkiem:

  • prawa wnoszenia uwag do protokołu
  • nie mogą być obecni przy przewożeniu i przekazywaniu protokołu do komisji wyborczej wyższego stopnia.

Obserwatorzy społeczni nie mogą być pełnomocnikami do głosowania.

Będziemy udostępniali listę organizacji, które mogą zgłaszać obserwatorów wyborczych i informowali gdzie można się zgłaszać.